De Grote Prijs Sven Nys staat al van sinds de oprichting in 2000 bekend voor de inleiding van het nieuwe sportjaar. Maar de cross heeft ook een rijke geschiedenis. Van de hegemonie van Nys zelf tot de meest dominante overwinning van Mathieu van der Poel vorig jaar 2024. Een blik in 25 edities van de cross vernoemd naar 1 van de grootste crossers aller tijden.


Grote Prijs Sven Nys
Sinds 2000 wordt de Grote Prijs Sven Nys verreden. De eerste 2 edities was het nog een losse cross, maar sinds 2002 maakt de wedstrijd deel uit van 1 van de 3 klassementen in het veldrijden, namelijk de GVA-trofee en diens opvolgers. 10 jaar lang was de Antwerpse krant hoofdsponsor. Vanaf 2013 nam Bpost Bank de eer over als hoofdsponsor van het klassement tot dat in 2017 DVV Verzekeringen werd. Vanaf 2021 sponsort X²O Badkamers het befaamde crossklassement.
Sinds 2016 is de Balenberg, waar de cross plaatsvindt, in handen van organisator Golazo. Met de overname van het terrein en ook het Sven Nys Cycling Center wil Golazo vooral focussen op de offroad wielerliefhebbers. Het was de bedoeling dat de Balenberg in de thuisbasis van Nys een totaalconcept zou worden voor de offroad fans. In ieder geval heeft de cross door de jaren heen een enorme populariteit opgebouwd.
In de eerste 17 edities stond Sven Nys liefst 15 keer op het podium, alleen in 2013 – door ziekte – en 2015, toen 5e, lukte die prestatie hem niet. Met de bewezen cijfers kan de Kannibaal echter een bijna perfect rapport voorleggen in zijn Baal. Opvallend ook is dat Nys liefst 4 keer samen met Zdeněk Štybar en Niels Albert het podium besteeg. Telkens in dezelfde volgorde. Nys op 1, de Tsjech op 2 en de Tremelonaar op 3. Dat was zo voor de edities in 2009, 2010, 2011 en 2014.

Ava Holmgren
Het grootst getimede verschil ooit tussen de winnaar en de runner-up werd vrij recent vastgelegd. Mathieu van der Poel reed anno 2024 alles en iedereen overhoop op de Balenberg en won met maar liefst 1’55” voorsprong op Wout van Aert. Het record voor kleinste voorsprong staat ook op naam van een Nederlander. In 2006 had Lars Boom maar 5 seconden over op Nys zelf, die op zijn beurt Albert afhield. Recordhouder qua overwinningen in Baal is, hoe kan het ook anders, Sven Nys met 12 overwinningen, gevolgd door MVDP met 5 zeges. De Nederlander kan dit jaar voor de 6e keer winnen.
Opvallende statistieken bij de vrouwen. In 12 edities won er slechts 1 Belgische. Sanne Cant was in 2016 de sterkste voor Ellen Van Loy en de Britse Helen Wyman. Daarnaast stond de Belgische kampioene nog 4 keer op het podium. In 2012, 2015 en 2019 werd ze 2e en in 2013 nog eens 3e. 4 rensters houden het record. Kateřina Nash, Katie Compton, Ceylin del Carmen Alvarado en Fem van Empel hebben allebei 2 overwinningen op hun naam staan.
Alvarado en Van Empel kunnen in 2025 allebei recordhoudster worden. Ook nog opmerkelijk, Ava Holmgren pakte vorig jaar een 3e plek en werd met haar 18 lentes de jongste renster die ooit op het podium stond in Baal. Lucinda Brand en Sanne Cant hebben allebei 5 podiumplekken in hun carrière verzameld. Brand werd er 4 keer 2e en mocht 1x de handen in de lucht steken.

X²O Badkamers Trofee
De 1e editie van de GP Sven Nys als X²O-cross was meteen een voltreffer. De Grote Drie stonden op het podium, met Mathieu van der Poel als overwinnaar. Wout van Aert werd op een luttele 8 seconden 2e, Tom Pidcock bolde als 3e over de streep, op 32 seconden van de toenmalige wereldkampioen. Eli Iserbyt, op dat moment leider in het klassement, werd 4e. Thibau Nys reed toen zijn 1e keer Baal bij de profs en werd er 18e op 3’37” van Van der Poel.
Editie 2022 was er ene zonder MVDP, die toen nog sukkelde met de naweeën van zijn rugblessure, opgelopen na een val in het mountainbike op de Olympische Spelen in Tokio. Het podium werd toen bezet door een sterke Van Aert, geflankeerd door Pidcock en Iserbyt. Opvallende naam in de top 10: Ben Turner. De ploegmaat van Pidcock werd knap 6e na een lastige cross. Ook nog in het deelnemersveld: Heinrich Haussler. De voormalig Tourritwinnaar en 2e in de Ronde van Vlaanderen bolde in 2022 als 26e over de streep.
Het jaar erop mocht Eli Iserbyt de armen in de lucht steken. En om de feestvreugde bij Pauwels Sauzen-Bingoal helemaal compleet te maken, stond ook Europees kampioen Michael Vanthourenhout mee op het podium. Het podium toen werd vervolledigd door opnieuw Pidcock. Ex-wereldkampioen Zdeněk Štybar werd toen 19e, Thymen Arensman 24e en Thibau Nys moest opgeven.
Vorig jaar stond er geen maat op een ontketende Mathieu van der Poel, die loeihard uithaalde en iedereen een ferme oplawaai verkocht. Zijn dichtste achtervolger Wout van Aert werd op bijna 2 minuten gezet. Het verdict voor Van Aert? 1’55” in het krijt ten opzichte van de Nederlander, terwijl Ronhaar derde werd, op 2’44” van Van der Poel.
Volg hier alles over X²O Badkamers Trofee 2024-2025!
Ontdek meer over X²O Badkamers!
