Regionaal Domein Solvay
Het domein Solvay, dat oorspronkelijk deel uitmaakte van het Zoniënwoud, werd in 1893 aangekocht door de industrieel Ernest Solvay, die het gebouw van zijn voorganger opnieuw inrichtte.Hoewel het gebouw zijn huidige aanblik dankt aan de tussenkomst van Armand, de zoon van Ernest, is het Armands zoon Ernest-John die het park aanlegt en er een opmerkelijke schatkist van zeldzame planten en dieren van maakt. Het domein is voortdurend opengesteld voor het publiek en biedt eveneens onderdak aan de Stichting Folon.
Auteur: Wizpr.guide
Meer informatie
Park

Sint-Pauluskerk
De intieme en gezellige Sint-Pauluskerk van Vossem vormt een schakel in de reeks van Romaanse kerken in de Voervallei. Waarschijnlijk werd de kerk rond 1200 gebouwd. Ze werd opgetrokken in kalkzandsteen die in de omgeving werd opgedolven. Op het einde van de 17de eeuw werd de kerk grondig verbouwd in de populaire stijlrichting van die tijd: de barok. De kerk kreeg meer licht door grotere ramen, pijlers werden verwijderd, muren en zoldering werden wit bepleisterd, de toren werd verhoogd en onderaan in de toren kwam een nieuwe westelijke toegang tot de kerk. In het romaanse koor zijn nog sporen terug te vinden van middeleeuwse muurschilderingen. Andere kerkschatten zijn onder meer een 15de-eeuws eikenhouten beeld van Sint-Paulus en een verguld kruis uit de baroktijd. Het is amper 200 meter wandelen tot aan de Voer, een riviertje dat te volgen is tot in het park van Tervuren of tot in Leuven. Met de steun van de provincie Vlaams-Brabant
Auteur: Wizpr.guide
Meer informatie
Erfgoed

Onze-Lieve-Vrouwkerk
In het Zoniënwoud stond van oudsher een eigenaardige, angstwekkende eik, die als "Duivelseik" een belangrijke rol speelde in diverse plaatselijke legenden. Om dit te doorbreken vroeg een Brusselse slager op zijn sterfbed een Jezusbeeldje te spijkeren aan een naburige eik, waardoor de "Jezus-Eik" in 1636 tot stand kwam. Door het toenemende aantal bedevaarders, werd het bijhorende kapelletje in 1650 vervangen door de huidige barokke zaalkerk. De resten van de eik en van het kapelletje bevinden zich onder het hoofdaltaar. Toen men de kerk bouwde, was Jezus-Eik een afgelegen gehucht. Daarom werd beslist om een verblijf voor de rector aan de kerk vast te bouwen. De kerk en pastorie vormen één beschermd geheel. Op de muren van het koor en de zijaltaren bevindt zich een gemarmerde, houten lambrisering met zeventiende eeuwse schilderijen. Het schilderij van de Boodschap van de engel Gabriël aan Maria, achter het hoofdaltaar, werd in 1662 geschonken door schilder Andries de Licht uit dank voor de genezing van zijn dochter. De houten lambrisering bevat tevens een heel aantal votiefschilderijen, waaronder dertien kinderportretten. Deze portretten werden aangebracht als dank voor een bekomen genezing of weldaad, als vrijwaring tegen ziekte en ongevallen of om de nagedachtenis van een kind in ere houden. Het miraculeuze beeld van Maria met Kind dateert uit 1550-1600. Het beeld werd gekroond door kardinaal Mercier. De barokke biechtstoel (noord) was een geschenk van Hertog Ignatius van Arenberg (17de eeuw). Op de voet van de hardstenen doopvont (1756) staat een reliëf van O.L.V. met kind. De recente glasramen (Steyart) beelden de geschiedenis van het beeld en van Jezus-Eik uit.
Auteur: Wizpr.guide
Meer informatie
Kerk

Voormalige Renbaan Groenendaal
De voormalige Renbaan Groenendaal heeft een rijk verleden in de paardensport. De talrijke manèges en paardenstallen in de omgeving zijn daar de stille getuigen van. Op de renbaan stonden wereldberoemde en minder wereldberoemde jockeys op de weegschaal. Ze joegen er de paarden van steenrijke eigenaars vooruit. Pakken geld werden er vergokt. Nu zie je er vooral hoog, verwilderd gras, een beschadigde tribune en een koninklijk paviljoen dat betere tijden heeft gekend. De Hippodroom van Groenendaal uit 1889 geeft een verlaten en vervallen indruk.
Auteur: Dromos
Paardenrenbaan

Ganzepootvijver
De Ganzepootvijver heeft zijn naam te danken aan zijn vorm. De vijver heeft namelijk drie uitstulpingen die op de tenen van een ganzepoot lijken. Het maakt deel uit van het brongebied van de IJse, waarvan de loop gekarakteriseerd wordt door de tientallen aangelegde vijvers. De Ganzepootvijver is de eerste van die reeks. Verder zijn er nog de Keizer Karelvijver en de Koningsvijvers. Ze werden aangelegd door de voormalige priorij van Groenendaal door een afdamming van IJse en diende om het klooster te voorzien van vis. Op de kaarten van Vandermaelen staat o.a. de Ganzepootvijver niet meer aangegeven en op de kaarten van Dépot de la Guerre uit het midden van de 19de eeuw staan de vijvers niet meer vermeld. Dit wijst erop dat de opstuwing niet meer gebeurde.
Auteur: Dromos
Vijver

Kasteel van Groenendaal
De oorsprong van de augustijnenpriorij van Groenedaal gaat terug tot 1343. Vanuit een kluis, reeds vermeld in 1304, groeide het uit tot een heuse priorij. Jan van Ruusbroec was één van de 14de-eeuwse bewoners. In 1783 wordt de priorij door Jozef II opgeheven, onder de Franse bezetting werd ze verbeurd verklaard. Het grootste deel van de gebouwen werd in 1825 gesloopt. De priorijhoeve, de onderbouw van de priorijkerk (nu een schuur) en het voormalige priorshuis (het latere kasteel van Groenendaal) werden gevrijwaard van de sloop.
Auteur: Dromos
Kasteel

Meer van Genval
Het Meer van Genval bevindt zich aan de rand van het Zoniënwoud ten zuidoosten van Brussel. Het meer ligt gedeeltelijk in Genval, een deelgemeente van Rixensart in de provincie Waals-Brabant en gedeeltelijk in Overijse in de provincie Vlaams-Brabant. Het is een kunstmatig meer dat ontstond in 1903 door het aanleggen van kunstmatige oevers rond een moerassig gebied. Rondom het meer liggen enkele bouwwerken uit de Belle époque, waaronder het vijfsterrenhotel Château du Lac. De omgeving van het meer is heel toeristisch en herbergt onder meer een yacht club.
Auteur: Wikipedia
Water

Kapel Onze-Lieve-Vrouw van Willerieken
De Kapel Onze-Lieve-Vrouw van Willerieken is een bidplaats in het Zoniënwoud gelegen op het grondgebied van de Belgische gemeente Hoeilaart. De kapel staat aan de Willeriekendreef, een bosweg tussen Hoeilaart en Bosvoorde, en nabij de Welriekendedreef, een verkeersweg van Hoeilaart naar Jezus-Eik.Sanderus schreef de naam van Onze Lieve Vrouwe tot Welriecken toe aan de geurige kruiden die er met Maria's zegen groeiden. Een stenen kapel is eind 15e eeuw gebouwd in opdracht van Maximiliaan van Oostenrijk. Volgens Jan Gielemans, hagiograaf uit het Rooklooster, is dit gebeurd in 1485, terwijl Sanderus het houdt op 1477.
Auteur: Wikipedia
Kapel

Jezus-Eik
Jezus-Eik is een gehucht in de Belgische provincie Vlaams-Brabant. Het ligt in de gemeente Overijse, zo'n 4,5 km ten noordwesten van het centrum van Overijse, aan de rand van het Zoniënwoud, op de grens met Tervuren en de Brusselse gemeente Oudergem.
Het gebied lag vroeger volledig in het Zoniënwoud, dat hier werd doorsneden door de steenweg Brussel naar Waver.
Hier stond een eik, die al verschillende keren door de bliksem was geraakt. Om onheil en de duivel af te wenden spijkerde men een kruisbeeld aan deze "duivelseik". Rond 1636 liet een Brusselaar hier een Mariabeeldje bevestigen en daarna zou het aantal wonderlijke genezingen hier zijn gestegen. Jezus-Eik groeide zo uit tot een bedevaartsplaats. De pastoor van Tervuren richtte er een altaar op en door het succes werd een kerk opgericht, afhankelijk van de Abdij van Park. In 1700 werd dit een parochiekerk.
Auteur: Wikipedia
Dorp

Monument voor de Boswachters
Als basismateriaal gebruikte kunstenaar Viandier een natuursteen uit de Ardennen, de Wéris-puddingsteen of poudingue de Wéris. Deze steensoort is een natuurlijk beton, dat bestaat uit keitjes, kwartsiet en silex, omhuld door een laag harde zandsteen. Deze rots komt aan de oppervlakte op het plateau van Wéris, nabij Durbuy in de provincie Luxemburg.
De keuze voor dit materiaal was niet toevallig, want in Wéris werd deze puddingsteen al vanaf de prehistorie geëxploiteerd door de mens. De steen werd gebruikt bij de bouw van de prehistorische megalieten van Wéris, een verzameling dolmens en menhirs van ca. 2500 v. C. Het ideale materiaal dus om een monument te maken in megalithische stijl anno 1920.
Auteur: RouteYou
Monument

Kamp Kwadraat
Kamp Kwadraat is een bruisend vrijetijdscentrum gelegen in Terlanenveld. Een prachtig stukje natuur, gekenmerkt door haar reliëfrijk karakter, mooie holle wegen en uitgestrekte vlaktes, dat deel uitmaakt van een al even bruisende gemeente Overijse in de Druivenstreek. Deze unieke locatie waar vorming, ontmoeting, spelen, plezier en jeugdtoerisme centraal staan is de geschikte locatie voor tal van activiteiten.
Vrijetijdscentrum Kamp Kwadraat. Bekijk hier de Facebook-pagina.
Auteur: De Gordel 2024
Cultureel centrum

Rue François Dubois
Beklimmingscode van RouteYou : E_4_d
Lengte : 0.49 km
Stijging : 21 m
Gemiddelde hellingsgraad : 4 m / 100 m - 4.32 %
Maximale hellingsgraad : 5.04 %
Auteur: Cols&Climbs@RouteYou
Helling

Langs de rand van het Koningsbos (Overijse)
Knelpunt tussen het Koningsbos en IJsebroeken
We wandelen nu langs de rand van het Koningsbos en zien links van ons beneden de IJsevijvers liggen. Tussen het Koningsbos en de IJsebroeken ligt een huizenrij langs de Kouterstraat. In de Bouwmeeester Scan Overijse wordt deze bebouwing als een knelpunt gezien omdat hierdoor geen natuurverbinding kan worden gemaakt tussen deze twee natuurgebieden beide belangrijke verbindingen tussen het Zoniënwoud en het Meerdaalwoud. Ook bij de rechtse vijver van de IJsebroeken waar we juist langs wandelden bij de Nellebeek is er een gelijkaardig bebouwd knelpunt zoals in de bijgaande illustratie ook met een cirkel is aangeduid.
Auteur: Rotary Club Overijse-Zoniën
Landschapselement

Priorij Groenendaal
In het hart van het Zoniënwoud kun je vanaf knooppunt 43 een kijkje nemen bij de Priorij van Groenendaal (ongeveer 500 meter), die oorspronkelijk een gewone woning was en voor het eerst vermeld werd in 1304. Het dichte woud was een uitgelezen schuilplaats voor spirituele retraites. Van dit magnifieke ensemble is echter weinig overgebleven. Interessant is het feit dat het scriptorium, dat kort na 1435 gebouwd werd en aan het begin van de 16e eeuw verlaten werd, pas in 2005 teruggevonden werd. Deze kamer, waarvan de architectuur opmerkelijk bewaard gebleven is, bevindt zich in het souterrain. Dit unieke pareltje van middeleeuwse kloosterarchitectuur moet nog altijd gerestaureerd worden. Een tekening van het klooster van Pieter Bruegel de Oude wordt bewaard in Amsterdam. Een herkenbare weergave van de site vind je ook terug in de beroemde schilderijen van Bernard van Orley: 'De Jachten van Maximiliaan' (1531-1533). Misschien voel je er zelfs de aanwezigheid van de illustere Keizer Karel V, die er regelmatig ging jagen! Net zoals vele andere werd ook de priorij van Groenendaal in 1784 gesloten omdat ze beschouwd werd als 'nutteloos klooster'. Daarvoor vaardigde keizer Jozef II een decreet uit.
Auteur: visit.brussels
Historisch gebouw

Het Zoniënwoud
In 2021 werd het Zoniënwoud deel uit van het UNESCO Werelderfgoed. In Europa zijn beukenbossen een deel van ons natuurlijk, geografisch en historisch erfgoed. Nu is het beukenbos als oerbos schaars aan het worden. Maar ooit was Europa rijkelijk bedekt met dit soort habitat. Om dat wegkwijnend stuk Europees erfgoed te bewaren, ging men op zoek naar unieke en originele stukken van dat beukenbos-oerbos. Men selecteerde een reeks van 78 beukenbossen in Europa. Eén daarvan in het Zoniënwoud. En nog meer specifiek, de kernzone dat we kennen als Bosreservaat Joseph Zwaenepoel in Groenendaal.
Auteur: RouteYou
Bos

Park van Tervuren
Geniet van prachtige vergezichten tijdens een wandeling op de lange dreven, langs de vijvers en de indrukwekkende gebouwen. Tussen de markt van Tervuren en het park biedt het bezoekerscentrum van Visit Tervuren in de Warandepoort informatie aan voor de bosbezoekers. Wie gebeten is door cultuur en geschiedenis kan ook het AfricaMuseum bezoeken. Makkelijk te bereiken met tram 44
Auteur: Sonian Forest
Park

Arboretum van Tervuren
Tussen de toegangspoorten van het Park van Tervuren en Jezus-Eik ligt het Geografisch Arboretum van Tervuren. Een verborgen parel in het Zoniënwoud waar je meer dan 400 boomsoorten van over heel de wereld kan ontdekken.
Auteur: Sonian Forest
Arboretum

La Taverne de l'Homme Bleu
Taverne l'Homme Bleu bevindt zich tegenover Fondation Folon en biedt warme of verfrissende dranken en maaltijden aan. Het beschikt over een groot terras. Je kan de menukaart raadplegen op de website .
Open van maandag tot zondag, 11u tot 18u.
De keuken is geopend van maandag tot en met vrijdag van 12.00 tot 15.00 uur, in het weekend en op feestdagen van 12.00 tot 17.00 uur.
Desserts zijn verkrijgbaar van 11.00 tot 17.30 uur.
Auteur: Sonian Forest
Restaurant

Stichting Folon
De Stichting Folon, gelegen in het hart van de Ferme du Château de La Hulpe, herbergt meer dan vijfhonderd werken die al meer dan 40 jaar zijn gemaakt door de Belgische kunstenaar Jean-Michel Folon. Aquarellen, gravures, posters en sculpturen worden gepresenteerd in een originele en levendige scenografie, waardoor een echte dialoog ontstaat tussen de werken en de poëtische plek die ze herbergt. Muziek, films en optische effecten verlevendigen het parcours. Het resultaat is een sterke, magische, verbluffende tentoonstelling.
Open dinsdag t/m vrijdag van 9 tot 17u (laatste toegang 15:30).
Weekends & feestdagen van 10 tot 18u (laatste toegang om 16:30).
Elke maandag gesloten. Jaarlijkse afsluiting op 24-25/12 en 31/12-01/01.
Sommige delen van de tentoonstelling zijn niet toegankelijk voor mensen met beperkte mobiliteit (zie site).
Museum

Kasteel van Terhulpen
Gebouwd op de top van een heuvel tussen 1838 en 1842, in een toen zeer populaire Vlaamse neorenaissancestijl, wordt het Kasteel van Terhulpen versierd met rode bakstenen met lijnen van natuursteen, geflankeerd door vier achthoekige hoektorens geplaatst aan de vier hoofdhoeken en vier tussenkoepels hoger dan het geheel. Ten westen ervan staat een obelisk van 36 meter met daarboven een zon en recenter, gebouwd in 1968.
Na de onafhankelijkheid van België heeft Generale Maatschappij van België het grootste deel van haar grondbezit te koop aangeboden, namelijk 28.000 hectare, waarvan bijna de helft bos, om geld vrij te maken om de industrialisatie van de Belgische staat te financieren. Tussen 1831 en 1836 verloor het Zoniënwoud zo 3/5e van zijn oppervlakte, van 11.500 tot 4.694 hectare.
In Terhulpen kocht de markies Maximilien de Béthune 341 hectare bos, die hij gedeeltelijk kapte om er een park van te maken. Voor de bouw van drie wachthuizen en twee boerderijen deed hij beroep op architect Jean-Pierre Cluysenaar, de boerderij Zondael in het zuiden (1836) en de boerderij Rouge in het noorden (1838). Vervolgens ondernam hij de bouw van het kasteel (voltooid in 1842), waarvan hij de realisatie toevertrouwde aan de Franse architect Jean Jacques Nicolas Arveuf-Fransquin (1802-1876) en aan de Belg Jean-François Coppens. De drassige grond aan de voet van de heuvel werd veranderd in een vijver.
In 1893 kocht de industrieel Ernest Solvay het pand om er zijn zomerresidentie van te maken. Hij vertrouwde Victor Horta toe om het interieur van het kasteel te herzien, het te moderniseren en de verlichting en het meubilair te ontwerpen. Elektriciteit, gas, stromend water en telefoon zijn daar geïnstalleerd. Vooraan is een terras ingericht met daarboven een glazen luifel met gietijzeren kolommen.
Solvay laat zijn activa tijdens zijn leven na aan zijn kinderen. Het domein van La Hulpe is verdeeld tussen zijn twee zonen: Edmond krijgt het noordelijke deel en Armand, het oudste, het hoofdkasteel, de boerderij Zondael en het onderste deel van het landgoed, dat samen het huidige Solvay-domein vormt.
Kasteel

Bosreservaat Zwaenepoel
De Oostenrijker Joachim Zinner stond aan de wieg van de huidige look van het Zoniënwoud. In de 18de eeuw begon deze bosbouwer systematisch beuken aan te planten. Je kan nog steeds beuken vinden die hij geplant heeft, onder andere in het bosreservaat Zwaenepoel. Die nieuwe aanpak van bosbouw was hoogst nodig, want dit enorme Kolenwoud, zo genoemd omdat hier veel houtskool gemaakt werd, was behoorlijk afgetakeld. Zinner liet rechte lijnen uittekenen in het bos om systematische herbeplanting langs uit te voeren in zones. Berken en essen moesten plaats ruimen voor beuken.
Auteur: Pascal Brackman
Natuurgebied

De Zomerlinde van Duisburg
Laureaat Boom van het Jaar 2022
De boom is 25 meter hoog, heeft een omtrek van 555 cm en is 292 jaar oud.
Vlakbij het centrum van het Vlaams-Brabantse dorpje Duisburg ligt een 2000 jaar oud kruispunt waar deze prachtige zomerlinde staat naast een idyllisch kapelletje. Het kruispunt vormt een knooppunt van geplaveide oude wegen waar overblijfselen uit de Romeinse tijd de tand des tijds hebben doorstaan. De linde werd geplant in de eerste helft van de 18e eeuw en vormt een prachtig plaatje met het golvende akkerlandschap van Duisburg. Naast zijn mooie representatieve groeivorm is het ook de hoogste, dikste en oudste zomerlinde in de regio.
De veldkapel aan de voet van deze zomerlinde is gewijd aan de H. Barbara. De kapel werd in 1863 opgericht en bijna een eeuw later gerenoveerd door een zekere heer Troberg, wiens vader zijn belofte om een kapel op te richten als zijn familie de Tweede Wereldoorlog zou overleven, niet nakwam. Sinds 2010 zijn zowel de veldkapel als de zomerlinde beschermd als monument, en onlangs werden beide ook aangewezen als bouwkundig erfgoed.
Auteur: Boom van het jaar
Boom

VN-Decennium voor Ecosysteemherstel
Ecosystemen vormen de basis van het leven op aarde. Bossen, graslanden, veengebieden, stedelijke gebieden, bergen en oceanen zijn allemaal voorbeelden van ecosystemen. De aantasting van deze ecosystemen door ontbossing, overexploitatie en vervuiling vormen een ernstige bedreiging voor de mensheid.
Vandaag gebruiken we de capaciteit van 1,6 aardes om te leven, te eten en onze economieën te laten groeien. Door het verlies aan en de achteruitgang van natuurlijke habitats voor planten en dieren zijn naar schatting 1 miljoen soorten met uitsterven bedreigd.
Die achteruitgang is niet onvermijdelijk. We hebben de kennis en mogelijkheden om de schade aan onze aarde te herstellen of te voorkomen – maar dan moeten we nu in actie komen.
Daarom hebben de Verenigde Naties het VN-Decennium voor Ecosysteemherstel uitgeroepen, dat loopt van 2021 tot 2030. Met dat initiatief wil de VN de achteruitgang van onze ecosystemen voorkomen, stoppen en omkeren, voor zowel mens als natuur. Het doel is niet alleen om het milieu te beschermen, maar ook om uitdagingen zoals armoede, klimaatverandering en het uitsterven van soorten aan te pakken. Alleen met gezonde ecosystemen kunnen we de levensomstandigheden van mensen verbeteren, de klimaatverandering tegengaan en de ineenstorting van biodiversiteit stoppen.
Ecosysteemherstel omvat activiteiten die bijdragen aan de bescherming van intacte ecosystemen en het herstel van aangetaste ecosystemen, zoals de bodemkwaliteit van landbouwgrond verbeteren, vispopulaties in overbeviste gebieden terug op peil brengen, vervuilde plekken saneren, biodiversiteit herstellen en flora en fauna behouden.
Die inspanningen verschillen in schaal naargelang de behoefte. Ze gaan van kleine projecten van enkele honderden vierkante meter tot enorme projecten die zich over duizenden vierkante kilometer en meerdere landen en regio’s uitstrekken.
Auteur: United Nations Brussels
Natuurgebied

Natuurlijk werelderfgoed: de kostbaarste geschenken van de natuur aan de mensheid
De diversiteit van het leven op aarde behouden is cruciaal voor het welzijn van de mens wereldwijd. Dankzij de steun van het Werelderfgoedverdrag van UNESCO (1972) krijgen natuurlocaties over de hele wereld internationale erkenning. Daarmee is hun bescherming een gezamenlijke verantwoordelijkheid van de internationale gemeenschap. Werelderfgoedlocaties kunnen hierdoor technische en financiële steun krijgen om bedreigingen zoals landbouwuitbreiding, invasieve soorten en stroperij aan te pakken.
Het Werelderfgoedverdrag is één van de succesvolste internationale instrumenten om de meest bijzondere natuurlijke plekken op de planeet te beschermen, gekenmerkt door hun natuurlijke schoonheid of uitzonderlijke biodiversiteit, ecosystemen en geologische waarden. Het Werelderfgoedverdrag heeft internationale erkenning gegeven aan zo’n 3,5 miljoen km² verspreid over meer dan 250 land- en mariene locaties in meer dan 100 landen. Hoewel er nog enkele hiaten in de Werelderfgoedlijst zijn, beschermt ze momenteel een zeer waardevol deel van ons natuurlijk erfgoed.
Om op de Werelderfgoedlijst te komen, moet een locatie voldoen aan criteria zoals buitengewone natuurlijke fenomenen, belangrijke historische waarde hebben, aanzienlijke ecologische en biologische processen aantonen en belangrijke natuurlijke habitats bevatten.
Sinds 2017 zijn de best beschermde delen (integrale bosreservaten) van het Zoniënwoud opgenomen als onderdeel van het Werelderfgoed ‘Oude en ongerepte beukenbossen van de Karpaten en andere regio’s van Europa’. Dat transnationale erfgoed bestaat uit 94 deelgebieden in 18 landen. Sinds het einde van de laatste ijstijd heeft de Europese beuk zich vanuit enkele geïsoleerde regio’s in de Alpen, Karpaten, Dinariden, het Middellandse Zeegebied en de Pyreneeën verspreid over een groot deel van het continent, een proces dat nog steeds aan de gang is. De succesvolle uitbreiding over heel Europa is te danken aan het aanpassingsvermogen en de tolerantie van de beuk voor verschillende klimaatomstandigheden en geografische en fysieke omstandigheden. Het Werelderfgoedcomité heeft deze site erkend omwille van de uitzonderlijke evolutie en impact van het beukenecosysteem in Europa sinds de laatste ijstijd.
Auteur: United Nations Brussels
Erfgoed

Bossen helpen klimaatverandering, biodiversiteitsverlies en vervuiling aan te pakken
Bossen staan centraal in de strijd tegen de drievoudige mondiale crisis van klimaatverandering, biodiversiteitsverlies en vervuiling.
Ze bedekken bijna een derde van het landoppervlak van de aarde en herbergen het merendeel van de biodiversiteit op het land. Ondanks inspanningen om ontbossing te stoppen en aangetaste gebieden te herstellen, blijft het bosoppervlak krimpen.
Na het einde van de laatste grote ijstijd, zo’n 10.000 jaar geleden, was 57% van het bewoonbare land op aarde bedekt met bos. In de afgelopen 10.000 jaar is een derde van de bossen wereldwijd verloren gegaan, een gebied twee keer zo groot als de Verenigde Staten. De helft van dat verlies vond in de afgelopen eeuw plaats.
Bossen zijn essentieel om klimaatverandering tegen te gaan. Ze bevatten 662 miljard ton koolstof, wat meer is dan de helft van de totale koolstofvoorraad in bodems en vegetatie wereldwijd.
Samenlevingen halen veel voordeel uit bossen en zijn hier sterk afhankelijk van. Naar schatting is meer dan de helft van het wereldwijde bruto binnenlands product sterk afhankelijk van wat ecosystemen te bieden hebben. De bosbouwsector draagt meer dan 1,52 biljoen USD bij aan het wereldwijde bruto binnenlands product en biedt werk aan 33 miljoen mensen.
Toch halen veel mensen die dicht bij bossen wonen onvoldoende voordeel uit de bossen. Hoewel vijfenzeventig procent van de plattelandsbewoners op minder dan 1 km van een bos woont, hebben die bewoners weinig recht op die bossen. Bijna driekwart (73 procent) van alle bossen is eigendom van de staat, terwijl tachtig procent van de mensen in extreme armoede op het platteland leven.
De COVID-19-pandemie had begin 2020 een grote impact op de waardeketens en handel in de bosbouw. De meeste sectoren hebben zich snel hersteld, maar het risico van toekomstige pandemieën blijft bestaan. Bosbeheer bevindt zich in een goede positie om een belangrijke rol te spelen in groen herstel.
Auteur: United Nations Brussels
Natuurgebied

Oude en ongerepte beukenbossen van de Karpaten en andere regio’s van Europa
Beukenbossen zijn het eindpunt van de spontane bosevolutie, ze vormen de climaxvegetatie op plekken die niet te droog, te warm of te nat zijn. Als de natuur haar gang zou gaan, zou de beuk het grootste deel van ons continent bedekken. Oude bijna ongerepte beukenbossen zijn tegenwoordig extreem zeldzaam in Europa en komen vooral voor op plekken die moeilijk te ontginnen of ontwikkelen zijn. In vergelijking met de rest van de wereld behoren beukenbossen tot de ernstig bedreigde habitats in Europa, ook al is de beuk als soort niet bedreigd. Om die reden zijn de weinige overgebleven oude en ongerepte Europese beukenbossen die niet of weinig door mensen zijn veranderd, opgenomen op de Werelderfgoedlijst van UNESCO. Dat grensoverschrijdende erfgoed omvat 94 deelgebieden in 18 landen.
Sinds het einde van de laatste ijstijd heeft de Europese beuk zich vanuit enkele geïsoleerde schuilplaatsen in de Alpen, Karpaten, Dinariden, het Middellandse Zeegebied en de Pyreneeën in een relatief korte tijd, van enkele duizenden jaren, over een groot deel van het continent verspreid. Het succes van de beuk in heel Europa is te danken aan het aanpassingsvermogen en tolerantie van de boom voor verschillende klimaatomstandigheden, geografische en fysieke omstandigheden. Die bossen bevatten een onschatbare populatie van oude bomen en een genetisch reservoir van beuken en vele andere soorten die afhankelijk zijn van die oude bosgebieden.
Door het jaar heen en tijdens hun levenscyclus ondergaan beukenbossen verschillende stadia en processen. Van het ontkiemen van jonge boompjes die dicht op elkaar staan in hun eerste jaren, tot decennia van concurrentie om ruimte, water en licht, de groei tot imposante bomen, en uiteindelijk het verval en de afbraak. Zonder menselijke inmenging ontvouwen die natuurlijke processen zich op een ongestoorde manier. Samen, over tientallen en zelfs honderden jaren, geven die typische wildernisverschijnselen vorm aan het woud.
Let op: deze informatie is een algemene beschrijving van het UNESCO-Werelderfgoed, dat zich elders in het Zoniënwoud bevindt. In 2017 werden vijf delen (die zich bevinden in Ticton, Joseph Zwaenepoel en Grippensdelle) van het Zoniënwoud erkend als UNESCO-Werelderfgoed als deel van de ‘Oude en ongerepte beukenbossen van de Karpaten en andere regio’s van Europa’. Het is de enige UNESCO natuurlijke werelderfgoedsite in België.
Erfgoed

Boomsoorten Amerikaanse Westkust
Auteur: Mediahuis België
Boom

Boomsoorten Amerikaanse Oostkust
Auteur: Mediahuis België
Boom

Boomsoorten Azië
Auteur: Mediahuis België

Boomsoorten Noord- en West-Europa

Terhulpen
Van Place Alphonse Favresse 30, 1310 Terhulpen, België
Naar Avenue Ernest Solvay, 1310 Terhulpen, België
Routering Gravelbike - mooiste (zomergeschikt)