België is het mekka van de cyclocross en dat maakt dat rensters tijdens de eindejaarsvakantie van heinde en verre naar onze contreien afzakken. Sommige crossen hebben intussen de reputatie van ‘klassieker’ gekregen. En dus wil iedereen er aan de start staan. Tot op een punt waar het stilaan onhoudbaar wordt.
Antonie Cermanová
Het was even schrikken bij de vrouwen crossers, voor de start van de avondwedstrijd in Diegem: 100 rensters op de deelnemerslijst. Gelukkig waren er last minute nog heel wat afzeggingen en werd er finaal gestart met 77 deelneemsters. Maar eigenlijk was dat nog het dubbele van het toelaatbare. Zeker op een parcours als dat van Diegem. Met de Vander Aastraat is er slechts een heel korte aanloopstrook, alvorens men in het parkje rond het voetbalterrein moet duiken.
Als bij wonder bleef een massale valpartij uit. Inge van der Heijden kwam ten val, maar dat had niet echt met de drukte te maken. Ze haakte in de binnenbocht aan de nadar. Maar door de massa vertrekkers stropte het meteen ook flink op. Na 150 meter koers was het verschil tussen de 1e en de laatste renster al een halve minuut. Dan was het voor de meisjes die achteraan moeten starten al ‘game over’ nadat de wedstrijd amper begonnen was.
En het is niet dat wie op de achterste rijen moet postvatten per definitie de mindere goden zijn. Zij mogen ook ambitie voor een top 10 koesteren. Neem nu de Tsjechische Antonie Cermanová. Die is nog juniore – want 17 jaar – maar bij gebrek aan wedstrijden voor meisjes junioren nam ze noodgedwongen de start bij de elite. Cermanová is internationaal 1 van de sterkste junioren op de weg. Ze won in 2024 de Ronde van Portugal en in 2025 werd ze 3e in de Ronde van Cantabrië. Onthoud haar naam, want ze is een groot talent. Maar in Diegem vertrok ze op de laatste rij. Ze eindigde finaal 62e, wat toch een mooie prestatie is op een parcours waar voorbijsteken slechts op enkele stroken een optie is.
Internationalisering
Nog straffer was de opmars van de Britse Grace Inglis: vertrokken op de 79e plaats om als 25e te eindigen. Dat is wellicht de meest indrukwekkende prestatie van de hele wedstrijd. Maar niemand heeft het opgemerkt! Behalve WielerVerhaal, uiteraard. Het zou eigenlijk interessant zijn om na elke wedstrijd ook een klassement te maken van wie in de wedstrijd het meeste plaatsen is opgeschoven. Dat zou verrassende inzichten geven!
Maar we wijken af, want we gingen het eigenlijk hebben over het aantal deelnemers bij vele crosswedstrijden. Met name bij de vrouwen begint dat problematische proporties aan te nemen. De X2O Azencross in Loenhout: 75 vertrekkers. De Wereldbeker in Dendermonde: 88 starters. Gavere: 65 rensters. Koksijde: 68. De Wereldbeker in Antwerpen: 80 vrouwen aan de start. En ook hier over een parcours dat grotendeels uit singletracks bestaat….
We schreven al eerder dat er in het veldrijden, en dan zeker bij de vrouwen, een geweldige internationalisering aan de gang is. In Diegem waren er rensters uit België, Nederland, Hongarije, Frankrijk, Italië, Canada, de VS, Zwitserland, Oostenrijk, Tsjechië, Duitsland, Spanje, Groot-Brittannië, Zweden, Ierland en Denemarken. 16 nationaliteiten dus. Er stonden liefst 13 Amerikaanse vrouwen aan het vertrek, dat is liefst 5 méér dan dat er Belgische rensters waren.
Hen daarover bevraagd, klinkt het eensluidend: “Wij komen naar België om te crossen omdat de sfeer en massale belangstelling hier ongezien is. In eigen land rijden we op quasi compleet verlaten omlopen, zonder al te veel concurrentie. Hier is de wereldtop present en kunnen we deel uitmaken van een geweldig spektakel”. Komt daar nog bij dat er in de kerstperiode in België bijna elke dag een veldrit op het programma staat, wat het voor hen handig maakt om hier een paar weken te logeren en meerdere crossen mee te pikken. Tijdens de 2 weken kerstvakantie zijn er liefst 12 wedstrijden in België. De Belgische crosskalender-hegemonie wordt enkel doorbroken door Pétange, Luxemburg, waar op 1 januari een Nieuwjaarscross wordt gereden. Daar zijn 28 vrouwen aan de start gemeld. Dezelfde dag is het cross in Baal. Met 67 vertrekkers….
Vicieuze cirkel van koersvervalsing
Mooi, maar de cross dreigt op die manier ook slachtoffer van eigen succes te worden. Want een vicieuze cirkel van regelrechte koersvervalsing dreigt om de hoek. Zelfs de meest talentvolle rensters, die nieuw in het veldritpeloton komen, moeten op de laatste rij starten bij gebrek aan UCI-punten. En doordat ze op die laatste rij met zo’n massaal peloton moeten starten, is het ook quasi onmogelijk om UCI-punten te sprokkelen. In Diegem was er enkel voor de top 15 punten te verdienen. Dat wil zeggen dat meer dan 80% van de deelnemers haar rangschikking hier niet heeft kunnen verbeteren.
De UCI heeft gekregen wat ze wilde: een verdere internationalisering van het veldrijden. Toch in ieder geval reeds qua rennerspeloton, nog niet echt qua wedstrijden en publieke belangstelling. De UCI moet nu een volgende stap zetten en hetzij het aantal deelneemsters beperken naargelang het parcours. Ofwel meer UCI-punten toekennen aan belangrijke klassementen als Superprestige, X2O, Exact Cross en Coupe de France. Of allebei.
