Dinsdag 30 juni 2026 startte fietsfabrikant Pilot Cycles een uniek onderzoeksproject met het neurowetenschappelijk onderzoeksbureau Neurofactor. De centrale vraag die beide partijen al jaren bezighoudt, wordt nu in de praktijk getoetst: kan je meten waarom de ene fiets anders aanvoelt dan de andere? Neurowetenschapper Martijn den Otter bracht de hersenactiviteit van uw redacteur in kaart tijdens enkele korte ritjes op zowel een carbon als titanium fiets. Het doel is de onbewuste productbeleving blootleggen. “Je hersenen liegen niet, we gaan de pure ervaring meten.”
Fundament voor de huidige praktijktest
De directe aanleiding voor dit veldonderzoek ligt in een eerder uitgevoerd associatieonderzoek. Den Otter, werkzaam als neurowetenschapper en profiler bij Neurofactor, analyseerde in opdracht van Pilot het onbewuste brein van wielrenners. De focus van deze voorstudie lag op de onderhuidse verschillen in merkbeleving. De onderzoekers keken specifiek naar de onbewuste thematiek rondom titaniumfietsen enerzijds en carbonfietsen anderzijds. De resultaten van deze theoretische verkenning leverden sterk contrasterende inzichten op.
“Daaruit kwam iets bijzonders”, verklaart Den Otter over de eerdere studieresultaten. “Fervente gravelrijders blijken een duidelijke negatieve associatie te hebben bij hun materiaal wanneer het aankomt op betrouwbaarheid. Dat was een onverwachte uitkomst voor ons.” Bij titaniumfietsen constateerden de onderzoekers exact het tegenovergestelde effect in de hersenen. “Die mensen zijn net overmatig euforisch over hun materialen. In het onbewuste brein heerst de absolute overtuiging dat titanium simpelweg nooit zal breken.”
Dit afwijkende meetresultaat vormde de vonk voor de huidige praktijktest. De theorie werd vorig jaar al voorzichtig afgetast tijdens Velofollies in Kortrijk, waar bezoekers statisch op de verschillende fietsen plaatsnamen. “Daar wees eigenlijk alles erop dat die opgestelde hypothese wel eens echt kon kloppen”, concludeert Den Otter. Vandaag wordt deze theorie grondig in de buitenlucht getest. De proefpersonen, waaronder ondergetekende, reden daadwerkelijk enkele rondjes in het bos om te meten hoeveel groter het welbevinden op een titaniumfiets is.
Camerabeelden
Het gehanteerde onderzoeksprotocol is ontworpen om externe variabelen uit te sluiten. Elke proefpersoon fietst 2 identieke rondes over een uitgezet parcours. 1 ronde vindt plaats op een carbonfiets, de andere ronde op een Pilot-exemplaar van titanium. De startvolgorde wisselt consequent per deelnemer. “Dat doen we specifiek om het effect van het 2e rondje eruit te kunnen halen”, legt de onderzoeker uit. “Zo zorgen we ervoor dat iedereen gelijke kansen heeft gehad en de data betrouwbaar blijft.”
De geavanceerde meetapparatuur registreert elke prikkel onderweg. We dragen een mobiel EEG-apparaat dat continu de hersengolven meet. Tegelijkertijd registreert een op het stuur gemonteerde camera de rit. “Die camera kijkt naar voren, zodat we het EEG-signaal direct kunnen afstemmen met wat de fietser op dat exacte moment meemaakt”, duidt Den Otter. “Zo weten we exact welke visuele stimuli iemand heeft gehad en welk specifiek effect dat in het brein teweegbrengt.”
Deelnemers die vrezen dat hun voorkennis het onderzoek negatief beïnvloedt, stelt de neurowetenschapper direct gerust. Bewuste gedachten verstoren de objectieve meting van de fysieke beleving absoluut niet. “Het kan namelijk zijn dat je rationeel iets denkt, maar dat je onderliggende gevoel daarbij daadwerkelijk anders is”, verduidelijkt hij. “Het deel van de logica in je brein bevindt zich op een totaal andere plaats dan de beleving. Wij testen vandaag uitsluitend de pure beleving en de exactheid daarvan.”
Wereldprimeur
Deze specifieke aanpak van Neurofactor is uniek in de internationale fietswereld. Hoewel EEG-technologie wel vaker is ingezet bij duursporten, lag de focus toen voornamelijk op fysieke uitputting. “Dat had meer met brain fatigue te maken, dus welk effect moe zijn heeft op prestaties als je langer in het zadel zit”, licht Den Otter toe. “De emotionele beleving van het product zelf is nog nooit op deze manier doorgemeten. Dit is echt nog nooit gedaan op de wereld.”
Het onderzoeksbureau haalt de complexe wetenschap bewust uit de steriele klinische setting. “Wij houden er van om dingen voor het eerst op de wereld te doen en neuro juist naar de echte wereld te brengen. We laten de wereld je laboratorium zijn”, stelt Den Otter enthousiast. Opdrachtgever Pilot Cycles deelt deze innovatieve visie. De fietsfabrikant streeft naar de allerhoogste productbeleving, niet alleen tijdens het aankoopproces, maar juist gedurende de daadwerkelijke rijervaring in de natuur.
De verwachting is dat fietsers op een titaniumfiets een hogere staat van rust ervaren, of juist een hogere staat van opwinding omdat ze het materiaal volledig durven te belasten. Den Otter blijft echter objectief over de naderende uitkomsten. “Het resultaat is het resultaat. Ik heb het ook wel eens fout met mijn hypotheses, dus ik laat de data vooral zelf spreken. Je brein is incapabel om te liegen.” Onze testresultaten volgen medio juli in een aanvullende bijdrage!
Volg ons via onze nieuwsbrief en krijg de resultaten in je mailbox!
