Raphaël Géminiani is niet meer. Het Franse wielrennen verliest met Le Grand Fusil – doorgaans vertaald in Top Gun – 1 van de meest invloedrijke personen in de wielergeschiedenis. Zo won hij tussen 1949 en 1955 7 ritten in de Tour en 1 bergklassement. Maar hij speelde later ook een hoofdrol in de Judas Tour en maakte de laatste dagen van Fausto Coppi mee vanop de 1e rij. De kranige Géminiani overleefde alles, tot hij op 99-jarige leeftijd moegestreden is.
Fascime
Géminiani klinkt niet bepaald Frans en dat blijkt ook uit zijn stamboom. Raphaël was immers 1 van de 4 kinderen van Italiaanse immigranten die naar Clermont-Ferrand in de Auvergne verhuisden. Dit nadat hun thuisregio geteisterd werd door het fascisme. Hij werkte op jonge leeftijd in een fietsenwinkel en begon vervolgens ook zelf te fietsen. Volgens de legende zag zijn vader meer in de oudere zoon Angelo, wiens benen veel meer gespierd waren. Toch moest hij later met de glimlach zijn ongelijk toegeven.
Na een Franse titel bij de junioren in 1943 werd de sterke persoonlijkheid 3 jaar later prof bij Métropole. Zijn 1e van 12 Tours in 1947 – in de brandende hitte en over de vernielde wegen als gevolg van de Wereldoorlog – was geen succes. Elke dag zag hij af bij de beesten en door de uitdroging vocht hij meer voor het water van de fonteinen dan voor de prijzen. Uiteindelijk dwong hij zijn lichaam zodanig tot het uiterste dat hij bijna blind werd. Hij belandde in het ziekenhuis en stapte uit de Tour.
Kwatongen beweerden dat Géminiani enkel maar de Tour had mogen rijden omdat zijn vader de organisatie had omgekocht. Toen hij een jaar later werd geselecteerd voor de nationale ploeg, werd hij zelfs uitgescholden. De haters werden snel het zwijgen opgelegd. Dat jaar deed hij al mee voor ritwinst en aan het eind van de Tour van 1949 was het prijs in Colmar. Hij versloeg er zijn landgenoot Jean-Marie Goasmat na een sprint-à-deux. Een jaar later eindigde hij als 4e in het eindklassement en won hij de etappes naar Gap en Saint-Etienne. Samen met Louison Bobet stond hij symbool voor de renaissance van het Franse wielrennen.
Judas Tour
De Tour van 1951 was het Magnum Opus voor de Fransman. De Zwitserse titelverdediger Ferdi Kübler ging niet van start en Fausto Coppi leed enorm door de dood van zijn broer Serse. Terwijl de aandacht naar het verhaal van Wim van Est ging (die meters diep in de ravijn was gestort en miraculeus zijn val overleefde), stond er geen maat op Koblet. Met een ritzege in zijn thuisdorp en de bolletjestrui mocht Géminiani echter ook zeer tevreden zijn.
Ook in 1952 (ritwinst in Mulhouse en Bagnères-de-Bigorre) en 1955 (ritwinst in Monaco) mocht Le Grand Fusil nog vieren. Bovendien werd hij bergkoning in de Giro’s van 1952 en 1957 en stond hij in 1955 op het 3e trapje van het eindpodium in de Vuelta. Dat jaar eindigde hij in de top 10 van elke Grote Ronde, nog steeds een vrij unieke prestatie in de koers – die dat jaar ook door Gastone Nencini verwezenlijkt werd. Historisch zijn ook zijn discussies met Bobet, omwille van de 2 sterke persoonlijkheden die allebei overal wilden winnen. Tot ze op een dag de strijdbijl begroeven en Géminiani een trouwe luitenant werd van de 3-voudige Tourwinnaar.
Verrassend genoeg beleefde Géminiani in de nadagen van zijn carrière nog een grote wederopstanding. Hij veroverde aan het einde van de Tour zowaar de gele trui, maar kon op weg naar Aix-les-Bains niet mee met Charly Gaul en eindigde uiteindelijk als 3e op het eindpodium. De wedstrijd zou de geschiedenis ingaan als ‘De Judas Tour’, omdat Géminiani meer hulp van Bobet had verwacht. De legende stelt dat hij ’s avonds de tafel zo draaide dat de pot soep op Bobet was terechtgekomen.
Ploegleider
Die podiumplaats was de laatste stuiptrekking van de Franse keikop. Wel was hij erbij toen alle toppers naar Burkina Faso trokken en de Fransman in dezelfde kamer sliep als Fausto Coppi. Hij zag hem ’s nachts vloeken op de muggen. Uiteindelijk liepen ze allebei malaria op, maar de Italiaan overleefde het niet. Géminiani verloor niet alleen zijn collega, maar ook zijn meester, die hem alles had geleerd over voeding, training en techniek.
Na zijn carrière zou Géminiani als manager grote succesessen beleven met Jacques Anquetil en Eddy Merckx. Hij had ook zijn eigen fietsenmerk en was 1 van de renners die gracieus toegaf doping te hebben gebruikt in zijn hoogdagen. Het kenmerkt zijn karakter, dat hem altijd gekleurd heeft. Zo was hij ook de 1e renner die met aperitiefdrank St. Raphaël een sponsor aan boord haalde die niets met de koers had.
Met Géminiani verliest het Franse wielrennen een iconisch figuur die het merendeel van de grootste successen en strafste verhalen vanop de 1e rij heeft beleefd. Aan het begin van de Tour 2024 zorgde Romain Bardet uit de Auvergne voor de dubbel. Het moet voor Le Grand Fusil het sein zijn geweest dat zijn legacy gebeiteld in de grond zit.
