Marcel Kittel was jarenlang 1 van de snelste sprinters ter wereld. De Duitser won 14 etappes in de Tour de France en bouwde een indrukwekkende carrière uit. Vandaag helpt hij bij de Rockets jonge renners ontwikkelen. In de podcast Classified Connects vertelt Kittel over zijn terugkeer, de mentale uitdagingen van topsport en de evolutie van het moderne wielrennen.
Intensiteit en emoties
Voor Marcel Kittel begon alles met het plezier van fietsen. Zijn professionele carrière bracht hem uiteindelijk naar de grootste wedstrijden ter wereld. Toch beseft de Duitser vandaag dat wielrennen veel meer betekent dan wedstrijden winnen. Zijn kijk op de sport is na zijn afscheid aanzienlijk veranderd. “Die 1% is als de punt van een ijsberg. Alles wat daaronder ligt, heb ik waarschijnlijk al die tijd gemist. Als je puur naar wielrennen als sport kijkt, zijn er ontzettend veel verschillende takken en disciplines. Daarnaast bestaat er ook het recreatieve gedeelte en de mobiliteit. Wielrennen is dus veel breder dan alleen wedstrijden rijden.”
Die bredere kijk heeft Kittel ook opnieuw naar de professionele wielerwereld gebracht. Bij de Rockets ondersteunt hij jonge renners en probeert hij zijn ervaring over te dragen. “Voor mij persoonlijk zijn het de intensiteit en de emoties die bij topsport horen. Dat vind je nergens anders in het leven. Je werkt weken of maanden naar een doel toe. Vervolgens ben je succesvol of je faalt. Er is eigenlijk niets daartussenin. Die emoties hebben mij zeker opnieuw naar de topsportwereld gebracht.”
Toch kent die intensiteit ook een keerzijde. De moeilijke momenten kunnen zwaar wegen. Blessures en persoonlijke worstelingen speelden uiteindelijk mee in zijn beslissing om te stoppen. Kittel benadrukt bovendien dat niet iedereen dezelfde toegang tot de sport heeft. “Wielrennen is een dure sport. Niet iedereen die wil fietsen, kan het zich financieel veroorloven. Er gaapt een groot gat tussen willen fietsen en kunnen fietsen. Dat geldt zeker wanneer je aan topsport wilt doen.”
Complexe uitdaging
In zijn huidige functie kijkt Kittel opnieuw naar prestaties. Alleen staat hij nu aan de andere kant van de nadarafsluiting. Hij begeleidt renners in hun ontwikkeling en werkt mee aan hun sportieve ambities. “Je kunt een renner niet zomaar in een wedstrijd gooien met de verwachting dat hij wel even wint. Je moet een langetermijnplan opstellen. Daarbij kijk je waar je iemand kunt ondersteunen, wat zijn sterke en zwakke punten zijn en hoe hij binnen een groep functioneert. Het is een complexe uitdaging.”
De Duitser ziet ook dat professionele teams steeds groter en ingewikkelder worden. Naast de WorldTour-ploeg zijn er opleidingsstructuren, vrouwenteams en steeds meer gespecialiseerde medewerkers. Succes vraagt daardoor een brede aanpak. Toch wil Kittel de definitie van succes niet veranderen. “De topsportwereld draait om de overwinning en het succes. Iets anders beweren, zou niet eerlijk zijn. Maar we moeten wel kijken naar alle andere prestaties die op dezelfde dag worden geleverd. Die worden vaak minder geprezen.”
“Een hele prestatie is een teaminspanning. Renners en staf geven alles om de kopman of winnaar te ondersteunen. Soms hebben zij zelfs evenveel of meer werk moeten verzetten. In deze tijd van sociale media focust iedereen zich vaak slechts op 1 ding. Daardoor vergeten we gemakkelijk het team achter de winnaar.”
Ook de menselijke kant verdient volgens Kittel meer aandacht. “Het is belangrijk om de mens achter de atleet te zien. Hoe gaat iemand met een nederlaag om? Hoe leert hij uit goede en moeilijke momenten? Een atleet verdient voldoende kansen om zijn talent en kwaliteit te tonen.”
[ONTDEK ONZE PAGINA FIETSVACATURES]
“Hoe ver kan je het menselijk lichaam als machine pushen?”
Na zijn afscheid moest Kittel ook buiten de wielersport opnieuw zijn weg zoeken. “Wanneer je stopt als profwielrenner, eindigt 1 carrière. Je staat op een breekpunt en moet vooruitkijken. Je vraagt je af: wie ben ik, waar ben ik goed in en wat heb ik tijdens mijn carrière geleerd? Welke kwaliteiten kan ik gebruiken om iets anders te doen? Dat proces vraagt een open blik. Je moet bereid zijn nieuwe dingen uit te proberen.”
Kittel vindt dat jonge renners vooral moeten genieten van hun ontwikkeling. Talent en werkethiek zijn belangrijk, maar plezier blijft volgens hem doorslaggevend. “Je moet natuurlijk talent hebben en de juiste experts om je heen verzamelen. Vervolgens moet je jarenlang gefocust blijven. Sommige renners bereiken de top dankzij hun talent, anderen door een bijzonder sterke werkethiek. Maar het belangrijkste ingrediënt is dat je plezier hebt terwijl je het doet.”
Die boodschap probeert hij ook bij de Rockets over te brengen. “Ik herken heel veel van mijn eigen ervaringen in de jongens. Voor het eerst Gent-Wevelgem rijden, in een waaierkoers zitten, iets winnen of falen: het blijft hetzelfde. Alleen gebeurt het in een andere tijd. Ik probeer zoveel mogelijk lessen door te geven, maar besef dat dingen die voor mij vanzelfsprekend zijn, dat voor hen niet zijn. Soms moeten ze iets eerst zelf ervaren voordat ze begrijpen wat ik bedoel.”
Over de toekomst van het wielrennen is Kittel duidelijk. “Renners worden bijna als machines behandeld. We begrijpen het menselijk lichaam veel beter dan 10 of 20 jaar geleden. Denk alleen al aan voeding, die vandaag perfect gecontroleerd kan worden. Dat boezemt mij ergens een beetje angst in, maar tegelijkertijd is het razend interessant. Hoe ver kan je het menselijk lichaam als machine pushen?”
